Trong tháng 10-2025, Chính phủ đã ban hành đồng loạt 5 nghị định hướng dẫn thi hành Luật Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, qua đó từng bước hoàn thiện hành lang pháp lý cho hoạt động nghiên cứu, ứng dụng công nghệ và đặc biệt là khởi nghiệp đổi mới sáng tạo tại Việt Nam.

Đây được xem là bước đi quan trọng nhằm tháo gỡ những “nút thắt” về thể chế, tạo môi trường thuận lợi để các doanh nghiệp khởi nghiệp công nghệ, start-up sáng tạo và các tổ chức nghiên cứu mạnh dạn đầu tư, thử nghiệm và thương mại hóa sản phẩm.

Theo đó, Nghị định số 262/2025/NĐ-CP tập trung hoàn thiện các quy định về thông tin, thống kê, đánh giá, chuyển đổi số trong lĩnh vực khoa học và công nghệ. Những nội dung này góp phần xây dựng hệ dữ liệu minh bạch, đồng bộ, giúp các doanh nghiệp khởi nghiệp dễ dàng tiếp cận thông tin, kết nối nguồn lực và đánh giá hiệu quả hoạt động đổi mới sáng tạo.

Nghị định số 263/2025/NĐ-CP quy định cơ chế tự chủ, tự chịu trách nhiệm của các tổ chức khoa học và công nghệ công lập, đồng thời đưa ra các chính sách thu hút, trọng dụng nhân lực, nhân tài. Đây là nền tảng để hình thành các nhóm nghiên cứu mạnh, spin-off công nghệ và doanh nghiệp khởi nguồn từ trường đại học, viện nghiên cứu – một mô hình phổ biến trong hệ sinh thái khởi nghiệp sáng tạo trên thế giới.

Ảnh minh họa

Trong khi đó, Nghị định số 265/2025/NĐ-CP về tài chính và đầu tư trong khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo được đánh giá là “đòn bẩy” quan trọng cho khởi nghiệp công nghệ. Các cơ chế tài chính linh hoạt, đa dạng nguồn vốn sẽ giúp doanh nghiệp khởi nghiệp giảm phụ thuộc vào ngân sách nhà nước, mở rộng khả năng tiếp cận vốn xã hội, quỹ đầu tư và các hình thức hợp tác công – tư.

Nghị định số 267/2025/NĐ-CP tiếp tục làm rõ quy trình xây dựng, triển khai chương trình, nhiệm vụ khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, đồng thời bổ sung các quy định thúc đẩy hoạt động nghiên cứu, phát triển công nghệ. Đây là điều kiện để các start-up công nghệ tham gia trực tiếp vào các “bài toán lớn” của Nhà nước và doanh nghiệp, qua đó rút ngắn khoảng cách giữa nghiên cứu và thị trường.

Đáng chú ý, Nghị định số 268/2025/NĐ-CP tập trung vào đổi mới sáng tạo trong doanh nghiệp, công nhận trung tâm đổi mới sáng tạo và hỗ trợ khởi nghiệp sáng tạo. Nghị định này tạo cơ sở pháp lý cho việc hình thành, vận hành các trung tâm đổi mới sáng tạo, vườn ươm, không gian làm việc chung và các chương trình hỗ trợ start-up trên phạm vi cả nước.

Với việc ban hành đồng bộ các nghị định hướng dẫn, Luật Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo đang dần đi vào cuộc sống, tạo nền móng vững chắc cho hệ sinh thái khởi nghiệp đổi mới sáng tạo phát triển. Không chỉ dừng ở việc khuyến khích ý tưởng mới, chính sách lần này hướng tới xây dựng một môi trường nơi doanh nghiệp khởi nghiệp có thể tiếp cận nguồn lực, chấp nhận rủi ro có kiểm soát và từng bước lớn mạnh.

Giới chuyên gia kỳ vọng, khi hành lang pháp lý được hoàn thiện và vận hành hiệu quả, khởi nghiệp đổi mới sáng tạo sẽ trở thành động lực quan trọng thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, nâng cao năng suất lao động và năng lực cạnh tranh quốc gia trong giai đoạn phát triển mới.

CASIC TỔNG HỢP